PARTNER PORTALU
  • BGK

Duże miasta mają spółki i ...większe długi

  • wnp.pl (Katarzyna Walterska)    30 sierpnia 2011 - 21:21
Duże miasta mają spółki i ...większe długi

Największy udział w długu JST mają miasta na prawach powiatu. Problemem, który w co raz większym stopniu dotyka duże miasta jest ukryte zadłużenie generowane poprzez tworzenie i zadłużanie spółek miejskich. Największy poziom ukrytych zobowiązań odnotowano w Poznaniu i Szczecinie.




W III kwartale 2010 r. zadłużenie to stanowiło 46 proc. zadłużenia całkowitego samorządów i było nieproporcjonalne do udziału tej grupy w całkowitych wydatkach samorządów, które w 2010 r. wyniosły 26 proc. - wynika z analizy fundacji FOR prof. Leszka Balcerowicza.

W tym samym okresie udział zadłużenia gmin to 38 proc., powiatów - 9 proc., a województw - 7 proc. Warto zwrócić również uwagę na szybki wzrost zadłużenia miast na prawach powiatu. W omawianym okresie wzrosło ono łącznie o 94 proc. Dynamika zadłużenia gmin była nieco wolniejsza (wzrost zadłużenia wyniósł 91 proc.). W powiatach wzrost ten sięgnął 80 proc., a w województwach przekroczył 120 proc., choć należy pamiętać, że województwa stanowią najmniejszy wycinek całkowitego zadłużenia JST.

Spośród miast na prawach powiatu głównym czynnikiem powodującym wzrost zadłużenia było kilkanaście największych ośrodków miejskich. Pod koniec 2010 r. poziom zobowiązań miast wojewódzkich sięgnął prawie 17 mld zł, co stanowiło ponad 94 proc. całkowitych zobowiązań miast na prawach powiatu oraz 31 proc. długu JST Głównym wskaźnikiem pokazującym skalę zadłużenia JST jest relacja zobowiązań do dochodów. Dwa miasta przekroczyły w 2010 r. ustawową granicę 60 proc., a kilka kolejnych miast zbliża się do tej granicy. Dług stanowi prawie 65 proc. rocznych dochodów Torunia. Inne miasta z najwyższym poziomem relacji zadłużenia do wykonanych dochodów w 2010 r. to Wrocław (60,7 proc.), Kraków (59,2 proc.), Bydgoszcz (58,8 proc.) i Lublin (54,6 proc.).

Rosnący dług publiczny Polski jest nie tylko skutkiem działań władz centralnych. Udział zadłużenia jednostek samorządu terytorialnego (JST) w państwowym długu publicznym w ostatnich latach systematycznie wzrastał. Od 2002 r., kiedy poziom zadłużenia JST i ich związków wynosił nieco ponad 12 mld zł, zobowiązania samorządów powiększyły się ponad czterokrotnie. Tym samym na koniec 2010 r. dług samorządów sięgnął ok. 55 mld zł, co stanowiło ponad 7 proc. państwowego długu publicznego. Ponadto należy podkreślić, że od 2004 r. dynamika zadłużenia JST przewyższała dynamikę zadłużenia rządu centralnego.

Problemem, który w co raz większym stopniu dotyka duże miasta jest ukryte zadłużenie generowane poprzez tworzenie i zadłużanie spółek miejskich. Jak pokazują dane przedstawione przez Instytut Kościuszki, ukryte zadłużenie występuje we wszystkich miastach wojewódzkich. Największy poziom ukrytych zobowiązań odnotowano w Poznaniu i Szczecinie, a niewiele mniejszy występuje w Bydgoszczy i Łodzi. Po uwzględnieniu zadłużenia spółek prawa handlowego znajdujących się w posiadaniu miast, trzy z nich (Szczecin, Bydgoszcz, Poznań) przekraczają 90 proc. relacji długu do dochodów, a aż osiem kolejnych miast przekracza ustawowy próg 60 proc. Problem ukrytego zadłużenia jest nie tylko ważny z punktu widzenia stanu finansów publicznych, ale również w kontekście jawności i przejrzystości wydatków JST. Ponadto rosnący poziom zadłużenia jawnego i ukrytego stanowi kolejny sygnał ostrzegający przed nadmiernym zadłużaniem się samorządów.

Przedstawiciele władz lokalnych twierdzą, że muszą się zadłużać, by móc realizować programy unijne. Jednak według danych Ministerstwa Finansów większość przyrostu zadłużenia nie była związana ze współfinansowaniem projektów unijnych. Zadłużenie związane ze współfinansowaniem tych projektów wzrosło z 1 proc. dochodów JST w III kw. 2008 r. do 1,9 proc. dochodów JST w III kw. 2010 r. W tym samym czasie zadłużenie niezwiązane ze współfinansowaniem projektów unijnych wzrosło z 15,5 proc. do 25 proc. dochodów JST. Dane MF mogą zaniżać rzeczywistą wielkość długów zaciągniętych na sfinansowanie wkładu własnego w projektach unijnych, ponieważ 90 dni po zakończeniu projektu zadłużenie to przestaje być traktowane jako zadłużenie na współfinansowanie projektów unijnych. Niemniej, według danych Ministerstwa Rozwoju Regionalnego w całej 7-letniej perspektywie finansowej 2007-2013 samorządy będą potrzebowały łącznie ok. 26 mld zł na wkład własny we wszystkich realizowanych przez nie projektach unijnych. Tymczasem tylko w latach 2007-2010 samorządy zadłużyły się na ponad 35 mld zł.

Facebook Podobał się artykuł? Podziel się!




REKLAMA




×
KOMENTARZE (1)

  • łodzianin, 2011-08-31 13:06:13

    Łódź ma wiele spółek i jednostek budżetowych, większość generuje długi, ale za to ile miejsc pracy dla braci, sióstr, teściów,szwagrów,ciotek, wujków,kolegów i znajomych "królika" !

Drodzy Użytkownicy!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych przetwarzamy Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.