Po wyroku TSUE czeka nas wysyp spraw w sądach administracyjnych

- Polskie sądy mogą, a wręcz powinny stosować interpretacje TSUE w sprawie gminnych jednostek budżetowych również do stosunków prawnych powstałych i ukształtowanych przed wydaniem orzeczenia w sprawie - komentuje Michał Zwyrtek, ekspert PwC.

Jak już informowaliśmy zapadł długo oczekiwany wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie gminnych jednostek budżetowych.

Bo polskie sądy miały wątpliwości

Zdaniem Michała Zwyrtka, eksperta PwC, wyrok ten niesie nadzieje na ostateczne rozwiązanie tej kwestii.

- Podstawą do wydania orzeczenia w niniejszej sprawie stał się spór gminy Wrocław z Ministrem Finansów. W wydawanych na niekorzyść gminy interpretacjach indywidualnych organy podatkowe uznawały wszystkie – aż 284 – jednostki budżetowe gminy za odrębnych podatników VAT, twierdząc, że prowadzą one samodzielnie działalność gospodarczą, wykonując przy tym czynności opodatkowane - przypomina Zwyrtek.

Sprawa dotarła aż do Naczelnego Sądu Administracyjnego („NSA”), który stwierdził, że ze względu na przesłanki braku osobowości prawnej, własnego mienia, nieponoszenia ryzyka finansowego oraz odpowiedzialności za szkody wyrządzone swoją działalnością, gminna jednostka budżetowa nie może być uznawana za podatnika VAT ze względu na brak niezależności przy prowadzeniu działalności gospodarczej.

Po stronie NSA powstała jednak wątpliwość czy rozumowanie takie jest właściwe także w świetle prawa europejskiego, czego efektem było skierowanie pytania prejudycjalnego do TSUE o treści: „czy jednostka organizacyjna gminy może być uznana za podatnika VAT, w sytuacji gdy wykonuje czynności w charakterze innym niż organ władzy publicznej, pomimo że nie spełnia warunku samodzielności (niezależności)”?

- W dzisiejszym wyroku TSUE stwierdził, że podmioty prawa publicznego, takie jak gminne jednostki budżetowe, nie mogą być uznane za podatników podatku od wartości dodanej, ponieważ nie spełniają kryterium samodzielności przewidzianego art. 9 ust 1 Dyrektywy VAT, stanowiącego, że podatnikiem jest każda osoba prowadząca samodzielnie w dowolnym miejscu jakąkolwiek działalność gospodarczą, bez względu na cel czy też rezultaty takiej działalności. Posłużył się przy tym tymi samymi argumentami, które były podstawą wydania orzeczenia przez NSA - kontynuuje ekspert.

Prawo zadziała wstecz, korzyści na przyszłość

- Warty podkreślenia jest fakt, że polskie sądy mogą, a wręcz powinny stosować interpretacje TSUE również do stosunków prawnych powstałych i ukształtowanych przed wydaniem orzeczenia w sprawie. Ponadto wszystkie toczące się przed sądami administracyjnymi sprawy związane ze statusem gminnych jednostek budżetowych, które zostały zawieszone w związku z oczekiwaniem na wyrok zostają wznowione bez konieczności uprzedniego składania wniosku - dodaje Zwyrtek.

Jak podkreśla, orzeczenie TSUE zakończy często wieloletnie spory sądowe między gminami a organami podatkowymi, toczone przed sądami administracyjnymi.

Powyższy wyrok z pewnością w dłuższej perspektywie wpłynie korzystnie na rozliczenia gmin, zwłaszcza tych większych działających z pomocą kilkudziesięciu, a nawet setek jednostek budżetowych.

- Niemniej jednak w ciągu najbliższych miesięcy zaistnieje konieczność konsolidacji i centralizacji rozliczeń gmin z tytułu podatku VAT z tytułu wykonywanych czynności opodatkowanych. Wiązać się będzie z koniecznością gruntownej reorganizacji działów księgowości zarówno gmin jak i ich jednostek budżetowych. Konieczne jest więc należyte przygotowanie się do wprowadzenia tych procedur, aby uniknąć w przyszłości zarzutów nierzetelności w prowadzonych rozliczeniach ze strony organów skarbowych - reasumuje Michał Zwyrtek.

 

Podobał się artykuł? Podziel się!

 


KOMENTARZE (0)

Artykuł nie posiada jeszcze żadnych komentarzy.