Dawna Warszawa w ilustrowanym atlasie

Mapy Warszawy XIX w. autorstwa Williama Lindleya z zaznaczoną zabudową ówczesną i obecną oraz siatką współczesnych ulic, uzupełnione serią dawnych pocztówek i tekstów przybliżających ciekawe miejsca stolicy znalazły się w "Ilustrowanym atlasie dawnej Warszawy".

Tereny miasta sprzed I wojny, czyli obecne centrum, fragmenty Mokotowa, Woli, Żoliborza i tzw. starej Pragi, zostały przedstawione na mapie przygotowanej przez Lindleya na potrzeby powstających pod koniec XIX w. wodociągów.

Na mapach zaznaczono zabudowę z 1900 r. dziś nieistniejącą (z zaznaczeniem budynków, które można było odbudować po wojnie) oraz budynki sprzed 1939 r. istniejące obecnie (zachowane lub odtworzone z zachowaniem zabytkowego charakteru).

Barwy na mapach prezentują zmiany w zabudowie. Np. im ciemniejszy brąz, tym nieistniejący już budynek był w lepszym stanie po wojnie, im ciemniejszy fiolet, tym starszy budynek dotąd istniejący. "Mapa prezentuje przemiany, jakim podlegało miasto na przestrzeni lat, zwłaszcza wpływ jaki miała na nie II wojna i okres tzw. odbudowy, kiedy często z premedytacją niszczono piękne zabytkowe budowle, które przetrwały wojnę, by paść ofiarą socrealistycznej wizji miasta" - powiedział autor albumu Robert Marcinkowski.

W jego ocenie, od czasu map stworzonych przez Lindleya i jego synów nie powstało lepsze opracowanie kartograficzne Warszawy. "To mapy naprawdę wyjątkowe, stworzone w takiej skali i rzucie, w którym widać każdy zaułek budynku i szczegóły architektury. Lindleyowie stworzyli cały cykl map w różnych skalach, które stały się fundamentalnym opracowaniem dla historii naszego miasta. Na zachowanych oryginałach nadal widać ślady twórców - gdzie wbijali cyrkiel, jak przeciągali rysik. To naprawdę mapy unikalne w skali światowej" - podkreślił autor albumu.

Mapy wzbogaca seria czarno-białych pocztówek z początku XX w. wydanych przez nieznaną osobę podpisującą się inicjałami "H.P.". Pokazują one zarówno miejsca reprezentacyjne takie jak Zamek Królewski, Rynek Starego Miasta, Łazienki Królewskie czy ul. Marszałkowska, jak i mniej znane - stację telefonów na ul. Zielnej, elektrownię na Powiślu czy centralną stację tramwajów elektrycznych.

Całość uzupełniają opisy losów prezentowanych obszarów.

Współczesnego czytelnika może zaskoczyć widok kramów i straganów zapełniających Rynek Starego Miasta, nieliczne konne tramwaje na ruchliwej dziś Marszałkowskiej, renesansowa synagoga niemal dokładnie w miejscu obecnego Błękitnego Wieżowca przy pl. Bankowym czy zdobne szyldami licznych sklepików uliczki dawnej dzielnicy żydowskiej.

Podobał się artykuł? Podziel się!

 


KOMENTARZE (0)

Artykuł nie posiada jeszcze żadnych komentarzy.

ZOBACZ TAKŻE