PARTNER PORTALU
  • BGK

Pomnik upamiętniający żołnierzy "Kolegium A" odsłonięto w Warszawie

  • PAP    3 sierpnia 2012 - 18:58

Uroczystość odsłonięcia pomnika honorującego żołnierzy i dowódców oddziału dyspozycyjnego A warszawskiego Kedywu AK oraz twórcę jednostki, dr. Józefa Rybickiego odbyła się w piątek na warszawskim Żoliborzu.




"Jestem dumna, że jako prezydent Warszawy mogę odsłonić ten pomnik wraz z żołnierzami oddziału Kolegium A. Będzie on przypominał mieszkańcom Warszawy nie tylko o poległych tysiącach bohaterów z czasów Powstania, ale również o tych, którzy przeżyli szykany w powojennej rzeczywistości" - powiedziała podczas uroczystości prezydent Warszawy Hanna Gronkiewicz-Waltz.

Czytaj też: Spór o pomnik upamiętniający Armię Czerwoną

Powojenne losy dr. Józefa Rybickiego "Andrzeja", który stanął przed sądem ludowym w 1947 r. i za swoją działalność w Armii Krajowej został skazany na 9 lat więzienia, przedstawił profesor Andrzej Kunert, sekretarz Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa.

W uroczystości wzięli udział kombatanci oddziału Kedyw "Kolegium A": Stanisław Likiernik, Bolesław Górecki i Stanisław Aronson.

"To nie była zwyczajna jednostka. Nie było wojska, stukania obcasami, wydawania komend i stopni. Kolegium A było po prostu grupą kumpli, w większości z tej samej szkoły, którzy wspólnie walczyli o swoje miasto" - powiedział Likiernik, który brał udział w akcji "Pol".

15 czerwca 1944 roku jednostka zlikwidowała SS-Obersturmfuehrera Herberta Junka (komendanta więzienia Pawiak w latach 1942-43). W miejscu tego wydarzenia, u zbiegu ulic Krasińskiego i Czarnieckiego stanął w piątek pamiątkowy obelisk.

"Przejęli magazyny wojskowe na ulicy Stawki i zdobyli żywność dla wielu mieszkańców okupowanej Warszawy" - powiedziała Gronkiewicz-Waltz.

<!-- pagebreak //-->

"Ci sami żołnierze pomścili bestialsko mordowanych więźniów Pawiaka i zlikwidowali znienawidzonego komendanta więzienia. Stajemy tu w pełni świadomi, że wolna, suwerenna i dobrze prosperująca Polska nie byłaby możliwa bez bohaterstwa żołnierzy Powstania Warszawskiego." - dodała.

Oddział dyspozycyjny "Kolegium A" powstał w marcu 1943 roku w wyniku połączenia grup dywersyjnych działających wcześniej w ramach Tajnej Organizacji Wojskowej.

Jednostkę, z początku nazywaną "Grupą Andrzeja", we względu na pseudonim jego dowódcy, dr. Józefa Rybickiego, tworzyły grupy "Żoliborz", "Śródmieście-Mokotów" i "Wola". Grupa "Żoliborz", licząca 30 żołnierzy, stworzona została z młodzieży z inteligenckich środowisk, przeważnie uczniów i absolwentów Gimnazjum im. ks. Jana Poniatowskiego.

"Grupa Andrzeja" została przydzielona do Kierownictwa Dywersji (Kedywu) okręgu Warszawskiego a dowodzenie przydzielono Rybickiemu, z wykształcenia filologowi klasycznemu.

Jednostka wzięła udział w wielu akcjach dywersyjnych, wysadzaniu niemieckich pociągów oraz zamachach na ważne postaci aparatu okupacyjnego.

Józef Rybicki (1901-1986), ranny w Powstaniu Warszawskim, w 1945 roku został członkiem Delegatury Sił Zbrojnych na Kraj i współzałożycielem inicjatywy Wolność i Niezawisłość.

Był więźniem politycznym w latach 1945-1954. W 1976 roku był jednym z założycieli Komitetu Obrony Robotników. Odznaczony Srebrnym Krzyżem Zasługi, Orderem Virtuti Militari, dwukrotnie Krzyżem Walecznych oraz Krzyżem Wielkim Orderu Odrodzenia Polski.

Facebook Podobał się artykuł? Podziel się!




REKLAMA




×
KOMENTARZE (0)

Artykuł nie posiada jeszcze żadnych komentarzy.