PARTNER PORTALU
  • BGK

Pomnik upamiętniający żołnierzy "Kolegium A" odsłonięto w Warszawie

  • PAP    3 sierpnia 2012 - 18:58

Uroczystość odsłonięcia pomnika honorującego żołnierzy i dowódców oddziału dyspozycyjnego A warszawskiego Kedywu AK oraz twórcę jednostki, dr. Józefa Rybickiego odbyła się w piątek na warszawskim Żoliborzu.




"Jestem dumna, że jako prezydent Warszawy mogę odsłonić ten pomnik wraz z żołnierzami oddziału Kolegium A. Będzie on przypominał mieszkańcom Warszawy nie tylko o poległych tysiącach bohaterów z czasów Powstania, ale również o tych, którzy przeżyli szykany w powojennej rzeczywistości" - powiedziała podczas uroczystości prezydent Warszawy Hanna Gronkiewicz-Waltz.

Czytaj też: Spór o pomnik upamiętniający Armię Czerwoną

Powojenne losy dr. Józefa Rybickiego "Andrzeja", który stanął przed sądem ludowym w 1947 r. i za swoją działalność w Armii Krajowej został skazany na 9 lat więzienia, przedstawił profesor Andrzej Kunert, sekretarz Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa.

W uroczystości wzięli udział kombatanci oddziału Kedyw "Kolegium A": Stanisław Likiernik, Bolesław Górecki i Stanisław Aronson.

"To nie była zwyczajna jednostka. Nie było wojska, stukania obcasami, wydawania komend i stopni. Kolegium A było po prostu grupą kumpli, w większości z tej samej szkoły, którzy wspólnie walczyli o swoje miasto" - powiedział Likiernik, który brał udział w akcji "Pol".

15 czerwca 1944 roku jednostka zlikwidowała SS-Obersturmfuehrera Herberta Junka (komendanta więzienia Pawiak w latach 1942-43). W miejscu tego wydarzenia, u zbiegu ulic Krasińskiego i Czarnieckiego stanął w piątek pamiątkowy obelisk.

"Przejęli magazyny wojskowe na ulicy Stawki i zdobyli żywność dla wielu mieszkańców okupowanej Warszawy" - powiedziała Gronkiewicz-Waltz.

<!-- pagebreak //-->

"Ci sami żołnierze pomścili bestialsko mordowanych więźniów Pawiaka i zlikwidowali znienawidzonego komendanta więzienia. Stajemy tu w pełni świadomi, że wolna, suwerenna i dobrze prosperująca Polska nie byłaby możliwa bez bohaterstwa żołnierzy Powstania Warszawskiego." - dodała.

Oddział dyspozycyjny "Kolegium A" powstał w marcu 1943 roku w wyniku połączenia grup dywersyjnych działających wcześniej w ramach Tajnej Organizacji Wojskowej.

Jednostkę, z początku nazywaną "Grupą Andrzeja", we względu na pseudonim jego dowódcy, dr. Józefa Rybickiego, tworzyły grupy "Żoliborz", "Śródmieście-Mokotów" i "Wola". Grupa "Żoliborz", licząca 30 żołnierzy, stworzona została z młodzieży z inteligenckich środowisk, przeważnie uczniów i absolwentów Gimnazjum im. ks. Jana Poniatowskiego.

"Grupa Andrzeja" została przydzielona do Kierownictwa Dywersji (Kedywu) okręgu Warszawskiego a dowodzenie przydzielono Rybickiemu, z wykształcenia filologowi klasycznemu.

Jednostka wzięła udział w wielu akcjach dywersyjnych, wysadzaniu niemieckich pociągów oraz zamachach na ważne postaci aparatu okupacyjnego.

Józef Rybicki (1901-1986), ranny w Powstaniu Warszawskim, w 1945 roku został członkiem Delegatury Sił Zbrojnych na Kraj i współzałożycielem inicjatywy Wolność i Niezawisłość.

Był więźniem politycznym w latach 1945-1954. W 1976 roku był jednym z założycieli Komitetu Obrony Robotników. Odznaczony Srebrnym Krzyżem Zasługi, Orderem Virtuti Militari, dwukrotnie Krzyżem Walecznych oraz Krzyżem Wielkim Orderu Odrodzenia Polski.

Facebook Podobał się artykuł? Podziel się!






KOMENTARZE (0)

Artykuł nie posiada jeszcze żadnych komentarzy.