Wystawa rzeźb Gustawa Zemły w Muzeum Woli

Sześć rzeźb Gustawa Zemły kupionych przez Muzeum Woli można oglądać na wystawie.
Wystawa rzeźb Gustawa Zemły w Muzeum Woli
Twórczość Gustawa Zemły wpisywała się w kanon pomników popularnych w okresie PRL. Fot. Mat prasowe

– Mamy w naszej kolekcji wiele rzeźb stołecznych pomników, ich różnego typu modele i projekty. I w ramach przygotowywanej obecnie nowej wystawy głównej Muzeum Woli chcemy zorganizować gabinet poświęcony warszawskiej rzeźbie pomnikowej. I do tej kolekcji, dzięki dotacji z ministerstwa kultury, zakupiliśmy od prof. Gustawa Zemły jego sześć rzeźb – mówi Jacek Bochiński, kurator wystawy „Rzeźby Gustawa Zemły w Muzeum Woli”, kustosz Muzeum Warszawy, którego oddziałem jest wolska placówka.

Kupione rzeźby są związane z czterema warszawskimi pomnikami – Polegli-Niepokonani na Cmentarzu Powstańców Warszawy, Bitwy o Monte Cassino przy Ogrodzie Krasińskich, Henryka Sienkiewicza stojącego w Łazienkach Królewskich oraz niezrealizowanym monumentem poświęconym Juliuszowi Słowackiemu.

– Postanowiliśmy zaprezentować naszym gościom w ramach wystawy tę niewielką kolekcję, którą zakupiliśmy. Prace są oczywiście związane ze stolicą, bo jesteśmy muzeum warszawskim. Zresztą sam artysta od studiów jest związany z naszym miastem. Obecnie mieszka i ma pracownię właśnie na Woli – mówi Bochiński.

Dwie z prezentowanych rzeźb to studia do pomnika Polegli-Niepokonani. Pierwsze, wykonane z terakoty, przedstawia powalonego wojownika zasłaniającego się tarczą. Drugie to powstała w brązie półleżąca zdeformowana postać bez głowy i kończyn, z rozszczepioną górną częścią ciała. Kolejne dwie prace powstały podczas przygotowań do pomnika Bitwy o Monte Cassino. To odlany w gipsie projekt obelisku w skali jeden do dziesięciu i również gipsowy model pomnika w skali jeden do pięciu. Wśród nabytych rzeźb jest także model pomnika Henryka Sienkiewicza z brązu oraz niezrealizowany, powstały w 1961 r. na konkurs, gipsowy projekt pomnika Juliusza Słowackiego. Siedzącemu poecie towarzyszy uskrzydlona muza.

– Rzeźbiarstwo Zemły jest teraz w zasadzie klasykiem. Swoje najlepsze prace tworzył w latach 60. i 70. XX w. Najwyżej oceniany jest chyba jego pomnik Powstańców Śląskich w Katowicach w formie trzech skrzydeł symbolizujących trzy powstania na Śląsku. Ten pomnik jest charakterystyczny dla jego twórczości. Cechuje go monumentalizm, ulubiony przez Zemłę motyw skrzydeł symbolizujących wolność i walkę o nią, a także takie metaforyczne traktowanie rzeźby. W tamtym okresie było to bardzo nowatorskie i artysta zaistniał tym pomnikiem w powojennej historii polskiej sztuki – podkreśla Bochiński.

Twórczość artysty – jak mówił kustosz – trochę wpisywała w kanon pomników popularnych w okresie PRL dotyczących martyrologii, cierpienia czy walki.

– Teraz jest trochę tendencja, by umniejszać ich wartość, uznając za propagandowe. Ale wydaje mi się, że nie można na to tak patrzeć. Te pomniki powstawały w określonym czasie. Może rzeczywiście trochę takie są, ale taka jest też nasza historia – walczyliśmy, cierpieliśmy i trudno od tego uciec – zauważa Bochiński.

W ocenie Bochińskiego, ważnym elementem twórczości Zemły jest również emocjonalność i przekazywanie jej widzowi.

– Trudno obojętnie przejść obok jego prac. Kiedy jesteśmy na wolskim Cmentarzu Powstańców Warszawy, gdzie spoczywa 100 tys. osób i oglądamy pomnik Polegli-Niepokonani, tę figurę wojownika z tarczą widzimy, że jest on lekko zdeformowany, jednak czuć w tym jakąś siłę, emocje – mówi kustosz.

Prezentowanym na wystawie rzeźbom towarzyszą wyświetlane na ścianie pomniki Gustawa Zemły znajdujące się w Warszawie, także m.in. stojący przy Galerii Porczyńskich pomnik Jana Pawła II.

Ekspozycja będzie czynna do końca roku.

 

 


KOMENTARZE (0)

Artykuł nie posiada jeszcze żadnych komentarzy.

ZOBACZ TAKŻE