PARTNERZY PORTALU
  • BGK
  • BGK

120 lat temu na ulice Grudziądza wyjechał pierwszy tramwaj elektryczny

  • pap/pt    13 maja 2019 - 07:08
120 lat temu na ulice Grudziądza wyjechał pierwszy tramwaj elektryczny
12 maja 1899 r. na ulice Grudziądza wyjechał pierwszy tramwaj elektryczny (fot. Mateuszgdynia - CC BY-SA 4.0, https://commons.wikimedia.org)

12 maja 1899 r. na ulice Grudziądza wyjechał pierwszy tramwaj elektryczny. Grudziądz jest najmniejszym polskim miastem posiadającym sieć tramwajową, składającą się obecnie z jednej czynnej linii, oznaczonej numerem 2.




Trzy lata wcześniej, 13 czerwca 1896 r., w mieście uruchomiono linię tramwaju konnego. Wiązało się to - jak podaje Marcin Klassa w książce "Grudziądzkie tramwaje i autobusy" - z organizacją wystawy rzemiosła Prus Zachodnich ("West-prussische Gewerbe - Austellung Graudenz 1896"). Organizatorzy spodziewali się napływu sporej liczby gości przybywających koleją z Torunia, Gdańska, Kwidzyna, Bydgoszczy, których od dworca do odległych o 3 km terenów wystawowych nie były w stanie przewieźć miejskie dorożki.

Budowa linii o długości 3 km i rozstawie szyn 1000 mm trwała dwa i pół miesiąca i kosztowała 168 tys. marek. W ciągu pierwszych 5 miesięcy wpływy ze sprzedaży biletów wyniosły 31 tys. 225 marek. Dodatkowo - jak informuje Klassa - firma "Strassenbahn Graudenz C.Behn i Spółka" zarobiła 1 tys. i 32 marki prezentując na wagonach plansze reklamowe, świadcząc usługi kowalskie i sprzedając "wyprodukowany" przez konie nawóz. Dzienny koszt utrzymania jednego konia wahał się od 1,6 do 1,8 marki.

W pierwszym roku bilansowym grudziądzki konny tramwaj zarobił 46 tys. 826 marek, w drugim - 61 tys. 69 marek. Zachęceni sukcesem włodarze miasta zaczęli myśleć o rozbudowie sieci i jej elektryfikacji. 12 maja 1899 r. na przedłużonej o 0,7 km linii do osiedla Tarpno rozpoczęło regularne kursowanie 6 wagonów silnikowych nieustalonego - jak podaje autor "Grudziądzkich tramwajów i autobusów" - producenta. Wagony, dotychczas ciągnięte przez konie, przerobiono na doczepki.

21 lipca 1911 r. uruchomiono linię nr 2 na liczącej 1,6 tys. m trasie Zbożowy Rynek - ul. Bydgoska. 2 lata później przedłużona ją o 0,5 km do ul. Wiejskiej. W styczniu 1920 roku Grudziądz znalazł się w granicach odrodzonej Polski.

Miasto garnizonowe zyskiwało na znaczeniu - już 15 sierpnia 1920 r. powołano do życia Centralną Szkołę Jazdy, która dała początek słynnemu później Centrum Wyszkolenia Kawalerii. Choć autor sentencji "Konno nie umiem jeździć. Świetnie jeżdżę tramwajem" Sławomir Mrożek przyszedł na świat dopiero w 1939 r. w odległej Małopolsce, to jednak przyszli ułani i szwoleżerowie niewątpliwie musieli również korzystać z tramwaju. Można zaryzykować twierdzenie, ze pasażerami grudziądzkich wagonów byli m.in. Bolesław Wieniawa-Długoszowski, Juliusz Kleeberg, Henryk Dobrzański, Adam Królikiewicz, Jerzy Waldorff, Tadeusz Komorowski - późniejszy przywódca Powstania Warszawskiego i ks. Zdzisław Peszkowski - kapelan Rodzin Katyńskich. 1 listopada 1925 r., właśnie w Grudziądzu, zainicjowano polskie wojskowe szkolenie lotnicze tworząc Oficerską Szkołę Lotnictwa - przeniesioną półtora roku później do Dęblina i funkcjonującą do dziś pod zwyczajową nazwą "Szkoły Orląt".

W 1929 r. grudziądzkie tramwaje przewiozły - jak podaje Klassa - 4 mln 294 tys. 284 pasażerów dają zatrudnienie blisko 200 osobom. Niestety kryzys gospodarczy lat 30. spowodował spadek przewozów, co wymusiło szereg oszczędności np. w 1938 r. na linii nr 1 zmniejszono częstotliwość kursowania z 5 minut do 9,5. Nie spodobało się to mieszkańcom, których nastroje oddawała ówczesna prasa. "Od godz.8.00 rano do 2.30 w południe tramwaje na głównej linii Tarpno - Dworzec kursują w ślimaczym tempie co dziewięć i pół minuty, tak, że pieszo prędzej się zajdzie jak jazdą tramwajem" - pisał anonimowy korespondent "Gońca Nadwiślańskiego".





REKLAMA




×
KOMENTARZE (0)

Artykuł nie posiada jeszcze żadnych komentarzy.

Drodzy Użytkownicy!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych przetwarzamy Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.