PARTNER PORTALU

Wszystko, co "wchodzi i wychodzi" ze spalarni. Takiego raportu jeszcze nie było

  • AKC    26 maja 2022 - 20:10
Wszystko, co "wchodzi i wychodzi" ze spalarni. Takiego raportu jeszcze nie było
Spalarnia odpadów działa m.in. w Poznaniu (fot. poznan.pl)

W 2020 r. łączne moce przerobowe instalacji do termicznego przekształcania odpadów komunalnych wynosiły 2 559 000 Mg, a wykorzystane moce przerobowe 1163 000 Mg, co stanowiło 45 proc. posiadanych mocy zgodnie z wydanymi decyzjami administracyjnymi - wynika z raportu "Termiczne przekształcanie odpadów komunalnych w Polsce w roku 2020 - dane BDO". Pozostałe wolne moce przerobowe dla odpadów komunalnych do przekształcenia termicznego wynosiły 1 396 000 Mg.




  • W Polsce w 2020 r. funkcjonowało 8 instalacji do termicznego przekształcania odpadów komunalnych.
  • Łączne moce przerobowe spalarni wynosiły 1159 000 Mg.
  • Spośród wszystkich spalarni tylko dwie, w Białymstoku i Rzeszowie, wykazały przekształcanie odpadów pochodzących ze strumienia pochodzenia innego niż komunalne.

Autorkami raportu są dr inż. Beata Waszczyłko-Miłkowska oraz dr inż. Jolanta Kamińska-Borak z Instytutu Ochrony Środowiska - Państwowego Instytutu Badawczego. 

Jak zauważają autorki opracowania, z dotychczas prowadzonych analiz, bardzo trudno jednoznacznie zidentyfikować wiarygodne dane w zakresie termicznego przekształcania odpadów.

"Ilość termicznie przekształcanych w Polsce odpadów podawana przez Główny Urząd Statystyczny jest zdecydowanie zawyżona. Dane GUS prezentują bowiem masę odpadów przeznaczonych lub przekazanych do termicznego przekształcania, a nie rzeczywiście poddanych termicznemu przekształceniu. Stąd różnice względem danych zawartych w dotychczasowych systemach zbierania danych o odpadach Centralnym Systemie Odpadowym/Wojewódzkich Systemach Odpadowych (CSO/WSO), opierających się na sprawozdawczości wynikającej z prawa o odpadach. Dlatego istotne jest zweryfikowanie danych i ich prezentacja na podstawie BDO" - zaznaczają we wstępie raportu.

Jak wyjaśnia GUS, na formularzu GUS M-09 (Sprawozdanie o wywozie i przetwarzaniu odpadów komunalnych) zbierane są w dane o ilościach odpadów komunalnych skierowanych w ciągu roku sprawozdawczego do przetwarzania za pomocą procesu R1 i D10 (w odniesieniu do odpadów komunalnych odebranych selektywnie) lub przeznaczonych do procesów końcowego przetwarzania termicznego (w odniesieniu do zmieszanych odpadów  komunalnych).

"Są to zatem inne zmienne ilościowe niż te pochodzące z Centralnego Systemu Odpadowego Ministerstwa Klimatu i Środowiska, które dotyczą procesów przetwarzania odpadów. Nie są gromadzone informacje o magazynowaniu odpadów, które dopuszcza art. 25 ust. 4 Ustawy o odpadach (Dz.U. 2022 poz. 699). Odpady wytworzone w danym roku skierowane do procesów przekształcania termicznego mogą nie zostać przetworzone w tym roku. Nie należy zatem utożsamiać danych dotyczących odpadów skierowanych do przetwarzania z danymi dotyczącymi odpadów przetwarzanych. Są to bowiem dwie różne informacje - wyjaśnia urząd.

[Pełen raport w dziale "Multimedia" pod artykułem]

Czytaj też:100 samorządów chętnych do budowy spalarni odpadów. Analizy trwają

Instalacje przekształcania odpadów komunalnych

W Polsce w 2020 r. funkcjonowało 8 instalacji do termicznego przekształcania odpadów komunalnych. Instalacje na podstawie wydanych decyzji administracyjnych przekształcały głównie odpady komunalne oraz odpady pochodzące z przetwarzania odpadów komunalnych.

Łączne moce przerobowe spalarni (SP) wynosiły 1159 000 Mg. Wszystkie odpady zostały poddane procesom R1 - wykorzystanie głównie jako paliwa lub innego środka wytwarzania energii.

Największe moce przerobowe posiadały instalacje zlokalizowane województwie małopolskim (245 000 Mg/rok) i wielkopolskim (210 000 Mg/rok). Instalacje te wykorzystały łącznie 92,2 proc. mocy przerobowych. Instalacje w Poznaniu i Szczecinie wykorzystały maksymalne dopuszczalne moce przerobowe, spalarnia w Warszawie wykorzystała 69 proc.

Czytaj też: Spalarnie odpadów jako „zrównoważone” inwestycje. Duże miasta apelują do KE

Spalarnie odpadów komunalnych w 2020 r. w procesach R1 odzyskały łącznie 5 528 720 GJ energii. Największą odzyskaną ilość energii wykazała instalacja w Krakowie (1 394 822 GJ), instalacje w Szczecinie, Bydgoszczy i Poznaniu odzyskały średnio ok. 800 000 GJ energii.

Największą efektywność energetyczną, wyrażoną ilością odzyskanej energii z 1 Mg przekształconych odpadów odnotowano dla instalacji w Koninie. Najniższą, na poziomie ok. 3,5 GJ/Mg wykazały instalacje w Poznaniu i Rzeszowie.

Odpady przekształcane termicznie

W 2020 r. instalacje przekształciły termicznie 1 069 000. Mg odpadów. Dwie, w Białymstoku i Rzeszowie, wykazały przekształcanie odpadów pochodzących ze strumienia pochodzenia innego niż komunalne o łącznej masie 38,15 000 Mg.

Spalarnia w Białymstoku procesom R1 poddała 38,11 000 Mg odpadu o kodzie 19 12 12 niepochodzącego ze strumienia odpadów komunalnych, spalarnia w Rzeszowie - 5,3 Mg odpadów o kodach: 15 01 02, 15 02 03, 16 01 03, 17 02 03.

Największą ilość odpadów procesom termicznym poddała instalacja w Krakowie i Poznaniu, odpowiednio 224,1 i 210 tys. Mg. Do procesów R1 przekazano łącznie 14 kodów odpadów z grup 20, 19, 17, 16 i 15. 

Największy - 65,1 proc. udział w odpadach przekształcanych termicznie stanowiły odpady o kodzie 20 03 01 oraz 19 12 12 - 33,8 proc. Udział odpadów o kodzie 19 12 10 wynosił 1 proc. wszystkich odpadów przekształconych w spalarniach odpadów komunalnych. Udział pozostałych rodzajów odpadów stanowił 0,1 proc.

Spalanie i co dalej?

W wyniku termicznego przekształcania odpadów o masie 1 069 000. Mg wytworzono 302,9 000 Mg odpadów, co stanowiło ponad 28 proc. odpadów przekształcanych. Największy udział (84,6 proc.) stanowiły odpady o kodzie 19 12 01 oraz 19 01 07* (8 proc.).

Wytworzone odpady poddane zostały procesom odzysku (R4, R5, R12) oraz procesom unieszkodliwiania (D5, D9). Największa masa odpadów (185 tys. Mg) przekazana została do procesu R5 - recykling lub odzysk innych materiałów nieorganicznych, co stanowiło 61,1 proc. odpadów przekazanych do dalszego zagospodarowania - R/D.

Najmniejszy udział, 1,1 proc., stanowiły odpady przekazane do obróbki fizyczno-chemicznej - D9. Składowaniu na składowiskach w sposób celowo zaprojektowany (D5) poddano ponad 15 tys. Mg odpadów, 5 proc. wytworzonych odpadów. Łącznie dalszym procesom odzysku poddano 28,3 proc. odpadów przekształconych termicznie w spalarniach w roku 2020 oraz 1,72 proc. unieszkodliwiono.

Największe ilości wytworzonych odpadów, stanowiące 31 proc. odpadów przekształconych zaewidencjonowały spalarnie w Krakowie i Poznaniu, najmniejsze - 26 proc. w Rzeszowie i Warszawie.

Odpady magazynowane

Wszystkie spalarnie z wyjątkiem spalarni zlokalizowanej w Warszawie wykazały na koniec roku 2020 magazynowanie odpadów o łącznej masie 68,2 000 Mg.  Największy udział w magazynowanych odpadach stanowiły odpady o kodzie 19 01 12 (40,1 000 Mg) oraz 20 03 01 (11,5 000 Mg) i 19 12 12 (9,9 000 Mg), co stanowiło odpowiednio 58,5, 16,8, 14,5 proc.

Największą masę magazynowanych odpadów wykazała spalarnia zlokalizowana w Koninie (26 000 Mg) co stanowiło 38 proc. wszystkich odpadów magazynowanych w 7 spalarniach. Najmniejszą (0,06 000 Mg) spalarnia w Bydgoszczy - 0,1 proc.

Transgraniczne przemieszczanie odpadów

W 2020 r. spalarnie odpadów komunalnych nie wykazały odpadów przywiezionych z zagranicy. Dwie spalarnie, w Krakowie i Poznaniu, wywiozły za granicę odpady o łącznej masie 7,2 000 Mg.

Spalarnia w Krakowie wywiozła do Holandii odpady o kodzie 19 12 03 o masie 92,1 Mg. Spalarnia w Poznaniu wywiozła do Niemiec odpady o kodzie 19 01 07* o masie 7,1 000 Mg.

Współspalanie w cementowniach

W 2020 r. zidentyfikowano 7 podmiotów zajmujących się produkcją cementu w Polsce, które posiadały instalacje do przetwarzania odpadów. Instalacje przetwarzały odpady w procesach R1, R5, R12, D1 i D10. Łączna liczba instalacji do termicznego przekształcania odpadów w cementowniach wynosiła 9 WSP-C.

W 6 województwach funkcjonowały cementownie posiadające instalacje do termicznego przekształcania odpadów. Największa liczba współspalarni (3 szt.) występowała w województwie świętokrzyskim. Instalacje WSP-C w większości wskazane zostały jako instalacje do produkcji cementu lub klinkieru. Moce przerobowe współspalarni WSP-C określone w decyzjach administracyjnych wynosiły 4,6 000 000 Mg/rok.

Czytaj też: Spalarnie w Polsce. Gdzie działają, kto buduje, a kto ma je w planie? 

Instalacje w województwie lubelskim i świętokrzyskim posiadały pozwolenie na przekształcanie odpadów niebezpiecznych, o łącznej mocy 1,2 mln Mg/rok. Trzy spośród wszystkich wskazanych współspalarni wykazały zgodnie z posiadaną decyzją pozwolenie na przekształcanie odpadów komunalnych oraz odpadów pochodzących z przetwarzania odpadów komunalnych.

Instalacje zlokalizowane w województwie lubelskim, świętokrzyskim i opolskim mogły w sumie przekształcać 1,15 000 000 Mg odpadów komunalnych.

W 2020 r. instalacje WSP-C wykorzystały 39,3 proc. swoich mocy przerobowych. Instalacja należąca do Górażdże Cement wykorzystała ponad 80 proc. dozwolonych mocy przerobowych, najmniejsze wykorzystanie mocy odnotowano dla instalacji Dyckerhoff Polska.

Współspalarnie odpadów w 2020 r. w procesach R1 odzyskały łącznie 35 650 370 GJ energii. Największą odzyskaną ilość energii wykazała instalacja w Górażdże (10 345 134 GJ), instalacje w Karsach i Chełmie odzyskały średnio ok. 6 000 000 GJ energii. Najmniejszą ilość odzyskanej energii odnotowano dla instalacji w Trębaczewie, 1 234 GJ.

Największą efektywność energetyczną, wyrażoną ilością odzyskanej energii z 1 Mg przekształconych odpadów odnotowano dla instalacji w Opolu, wynoszącą 26,66 GJ/Mg. Najniższą, na poziomie 0,01 GJ/Mg wykazała instalacja w Trębaczewie. 

Odpady przekształcane termicznie

W 2020 r. instalacje przekształciły termicznie 1 819,9 000 Mg odpadów. Instalacja zlokalizowana w Górażdże wykazała przekształcanie odpadów pochodzenia komunalnego odpadu o kodzie 19 08 05 w ilości 12,8 000 Mg. Pozostałe instalacje wykazały przekształcanie odpadów pochodzenia innego niż komunalne tzw. pozostałe. Największą ilość odpadów poddała instalacja należąca do Górażdże Cement S.A. 465 000 Mg, najmniej Odra S.A. - 31 000 Mg.

Największy udział w przekształcanych odpadach odnotowano dla odpadów o kodzie 19 12 10 - 87,2 proc. Udział odpadów o kodzie 19 12 12 wynosił 0,10 proc. Odpady pochodziły ze strumienia innego niż komunalny.

***

IOŚ-PIB wykonuje powierzone przez ministra klimatu i środowiska zadania administratora danych Bazy Danych o Odpadach (BDO). To właśnie na podstawie tych danych powstał raport dotyczący termicznego przekształcania odpadów komunalnych z wyjątkiem odpadów o właściwościach niebezpiecznych w Polsce w 2020 r.

Dane przedstawione w raporcie pochodzą z indywidualnych sprawozdań o wytwarzanych odpadach i gospodarowaniu odpadami złożonych za pośrednictwem BDO do poszczególnych marszałków województwa ze względu na miejsce prowadzenia działalności.

Dostęp do BDO miał miejsce styczeń-luty 2022 r. W raporcie zastosowano nazewnictwo i oznaczenia występujące w BDO. Spalarnie odpadów komunalnych oznaczano skrótem SP”, współspalarnie w zakładach energetycznego spalania paliw - „WSP-Z”, a współspalarnie w cementowniach „WSP-C”.

Facebook Podobał się artykuł? Podziel się!


Multimedia


Zamów newsletter z najciekawszymi i najlepszymi tekstami portalu

Podaj poprawny adres e-mail
W związku z bezpłatną subskrypcją zgadzam się na otrzymywanie na podany adres email informacji handlowych.
Informujemy, że dane przekazane w związku z zamówieniem newslettera będą przetwarzane zgodnie z Polityką Prywatności PTWP Online Sp. z o.o.

Usługa zostanie uruchomiania po kliknięciu w link aktywacyjny przesłany na podany adres email.

W każdej chwili możesz zrezygnować z otrzymywania newslettera i innych informacji.
Musisz zaznaczyć wymaganą zgodę


×
KOMENTARZE (1)

  • Szymon Cegielski, 2022-05-29 22:59:15

    Dobry wieczór Bardzo proszę o korektę zapisu liczb podanych w artykule - wiele z zawartych wartości osi znamiona błędnych poprzez zapis np. 7,1 000 Mg czyli (abstrahując od przecinka) dla Czytelnika jest to 71.000 Mg podczas gdy prawidłową jest wartość 7.100 Mg. Takich błednie zapisanych wielkości ...jest mnóstwo w tym tekście. Dziękuję  rozwiń

Logowanie

Dla subskrybentów naszych usług (Strefa Premium, newslettery) oraz uczestników konferencji ogranizowanych przez Grupę PTWP

Nie pamiętasz hasła?

Nie masz jeszcze konta? Kliknij i zarejestruj się teraz!