PARTNERZY PORTALU
  • BGK
  • BGK

Narasta problem świetlnego smogu. Pora na działania w polskich miastach

  • Kalina Olejniczak    18 lutego 2020 - 20:00
Narasta problem świetlnego smogu. Pora na działania w polskich miastach
Oczywiście rozwój systemów oświetlenia sprzyja naszemu bezpieczeństwu na drogach i w miastach, jest też miernikiem rozwoju i bogacenia się samorządów lub państwa. Ale też szkodzi. Fot. Shutterstock

Light smog, czyli zanieczyszczenie światłem, staje się coraz poważniejszym problemem. Niestety przejście na oświetlenie typu LED sprzyja jego rozwojowi. A nadmiar światła przeszkadza nie tylko w obserwacji nieba astronomom. Ma wpływ na zdrowie człowieka, populację zwierząt i życie roślin.




  • 98-100 proc. polskiego nieba jest zanieczyszczone światłem.
  • Zjawisko to sprzyja rozwojowi depresji i nowotworów, a także zaburzeniom rozwoju roślin i zwierząt. 
  • Pierwsze gminy w Polsce tworzą "strefy ciemnego nieba".

Piotr Nawalkowski z wykształcenia jest dziennikarzem, z pasji obserwatorem nieba. To astronomiczne zainteresowania sprawiły, że zajął się problemem zanieczyszczenia światłem. Prezentuje zdjęcia satelitarne NASA, na których widać, jak przyrasta punktów świetlnych w największych aglomeracjach świata. W Polsce nie jest inaczej.

Według różnych badań 98-100 proc. nieba w Polsce jest zanieczyszczone światłem, a niewielkie enklawy ciemności występują jeszcze tylko na Mazurach, w Puszczy Noteckiej czy Bieszczadach. 

Oczywiście rozwój systemów oświetlenia sprzyja naszemu bezpieczeństwu na drogach i w miastach, jest też miernikiem rozwoju i bogacenia się samorządów lub państwa. Iluminacje montuje się przy pasach ruchu, w parkach i na placach, przy nowych obiektach sportowych, montują je także właściciele domów jednorodzinnych i to nie tylko w okresie świątecznym.

Jednak niewielka świadomość w kwestii skutków ubocznych nadmiaru światła powoduje, iż iluminacji przybywa w sposób niewłaściwy i niekontrolowany. Świetlny smog ma wpływ na różne aspekty życia: rozwój roślin, zachowanie i zdrowie zwierząt, zdrowie fizyczne i psychiczne człowieka.

- Łuna świetlna istniejąca w miastach odcina ludzi od kontaktu z gwiazdami - mówi Nawalkowski i podaje przykład, gdy w 1994 w Los Angeles nastąpiła duża awaria energetyczna i rozdzwoniły się telefony do służb. Mieszkańcy byli przerażeni, wydawało im się, że nadlatuje UFO, gdyż dziwne obiekty pojawiały się na niebie. Tymczasem była to... Droga Mleczna.

- Najgorszym rozwiązaniem są lampy – oprawy w kształcie kuli - uważa Nawalkowski. Światło z nich pada wszędzie - na boki, drzewa, przede wszystkim w górę, ale nie tam, gdzie powinno, czyli pod latarnię. Niestety sytuacji nie poprawiły naświetlacze LED. Chociaż są energooszczędne i światło zazwyczaj kierują punktowo, to ich niebieska – tzw. zimna barwa – jest bardzo niekorzystna dla ludzi. Często też z uwagi na zbyt dużą moc ich światło odbija się od nawierzchni, zwiększając poziom zanieczyszczenia światłem.

Na szczęście zaczęły już pojawiać się, także na polskim, rynku lampy ledowe o tzw. świetle bursztynowym i temperaturze barwowej, znanej jako „ciepły LED”, czyli poniżej 3000 K. Te nieco mniej wpływają na środowisko nocne.

Życie według zaburzonego zegara

Ludzki organizm jest ewolucyjnie dostosowany do jasnego dnia i ciemnej nocy. Naturalne światło ulega w ciągu dnia zmianom, obejmującym natężenie, kąt padania, a także barwę, co jest szczególnie ważne dla naszego zegara biologicznego, ponieważ za jego pośrednictwem światło wpływa na wiele procesów biochemicznych. Poranne światło niebieskie stymuluje ośrodki mózgowe wspomagające czujność i aktywność umysłową, z nim także wiąże się wzrost wydzielania kortyzolu – hormonu stresu o działaniu przeciwbólowym, przeciwzapalnym, pobudzającego metabolizm. Z kolei zapadający zmierzch uruchamia produkcję melatoniny – hormonu snu.





REKLAMA




×
KOMENTARZE (11)

  • szanowny Rycerzu, 2020-02-20 17:04:00

    Do Rycerz Jezuaa: "głupoty gadasz panie jaki kierowca moge powiedzieć że dzięki zimnemu oświetleniu Led widać więcej na drodze i czuje się bezpieczniej" - może i widać więcej na drodze ale niekiedy intensywność tego oświetlenia jest tak duża, że aż bije po oczach, we wcześniejszych typach ...oświetlenia nie było takich intensywności. "lampy sodowe świeca na boki i barwa żółta przytłacza" - no to teraz to już ty głupoty gadasz - lampy sodowe nie świecą na boki a oświetlają równomiernie nie tylko ścieżkę/chodnik/drogę ale przestrzeń wokoło niej, równomiernie dlatego, że mają kształt okrągły( w LED-ach mamy typ płaski ukierunkowany tylko na ograniczony zakres widoczności - świecą w wybrany zakres, który ma być oświetlany a pozostałość terenu pogrążając w mrokach) i sodowe lampy nie świecą barwą żółtą a jeśli już to jest pomarańcz podchodzący w bursztyn, starszy typ oświetlenia wcale nie przytłacza a dodaje nastroju, klimatu. Zimne lampy LED-owe koloru trupio-bladego powodują lekkie stany depresyjne i dają poczucie pesymizmu, lepsze są ciepłe barwy, od razu człowiek inaczej się czuje.  rozwiń
  • Rycerz Jezuaa, 2020-02-20 10:10:50

    Do LED-owe oszołomienie: głupoty gadasz panie jaki kierowca moge powiedzieć że dzięki zimnemu oświetleniu Led widać więcej na drodze i czuję się bezpieczniej lampy sodowe świeca na boki i barwa żółta przytłacza
  • LED-owe oszołomienie, 2020-02-20 01:07:28

    "Niestety sytuacji nie poprawiły naświetlacze LED. Chociaż są energooszczędne i światło zazwyczaj kierują punktowo, to ich niebieska – tzw. zimna barwa – jest bardzo niekorzystna dla ludzi. Często też z uwagi na zbyt dużą moc ich światło odbija się od nawierzchni, zwiększając poziom zanieczyszc...zenia światłem." - Teraz się dopiero o tym dowiadujemy, a miasta tak ochoczo przystąpiły do likwidowania starszych typów oświetlenia( m.in lamp sodowych). Ja też stwierdzam, że lampy LED-owe są do niczego, świecą intensywnym bladym światłem jak w jakiejś kostnicy, oświetlając intensywnie tylko wybrane fragmenty drogi/trasy/ścieżki a resztę terenu pogrążając w egipskich ciemnościach. Wymieniano głowice latarń ulicznych na LED-owe(zimne) ale jak zwykle ludzie się nie liczą - nikogo w tym procederze nie pyta się o zdanie( o zgodzie nie mówiąc)- Lampy LED-owe są wprowadzane ze względu na ich energooszczędność oraz futurystyczny design oraz z uwagi na fakt, że ktoś ma w tym biznes( chce zarobić). Trupio-blade zimne LED-owe oświetlenie jest mroczne i co więcej faktycznie może powodować stany depresyjne przebywając dłużej pod takowym oświetleniem. "Na szczęście zaczęły już pojawiać się, także na polskim, rynku lampy ledowe o tzw. świetle bursztynowym i temperaturze barwowej, znanej jako „ciepły LED”, czyli poniżej 3000 K. Te nieco mniej wpływają na środowisko nocne." - No to trzeba było tak od razu, czego miasta nie zastosują "ciepłych LED-ów"? Na pewno byłoby z taką barwą przyjemniej i zdrowo  rozwiń

Drogi Użytkowniku!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych możemy przetwarzać Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. O celach tego przetwarzania zostaniesz odrębnie poinformowany w celu uzyskania na to Twojej zgody. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane dodatkowo jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.