PARTNER PORTALU
  • BGK

100 lat temu powołano gabinet Leopolda Skulskiego, trzeci rząd niepodległej Polski

  • PAP    13 grudnia 2019 - 06:40

100 lat temu, 13 grudnia 1919 r., został powołany rząd Leopolda Skulskiego. Był to pierwszy w II RP gabinet posiadający szerokie zaplecze parlamentarne. Okres jego urzędowania zdominowały sprawy wschodnie oraz działania na rzecz unifikacji gospodarczej i prawnej młodego państwa.




Jesienią 1919 r. urzędujący od stycznia tego roku rząd Ignacego Jana Paderewskiego wydawał się wyczerpywać swoje możliwości działania. Słynny kompozytor został premierem, aby doprowadzić do załagodzenia podziałów między Piłsudskim a dysponującym ogromnym poparciem politycznym obozem narodowej demokracji. Doprowadził również do pełnego uznania odrodzonej Rzeczypospolitej przez zwycięskie mocarstwa. Był to czynnik kluczowy dla spełnienia postulatów polskiej delegacji na paryskiej konferencji pokojowej.

W pierwszych miesiącach funkcjonowania rząd Paderewskiego cieszył się dużym autorytetem społecznym oraz poparciem stronnictw prawicowych w Sejmie Ustawodawczym. Sytuacja polityczna była jednak niezwykle dynamiczna. Przetasowania w parlamencie doprowadziły do wzmocnienia ugrupowań centrowych oraz lewicowych. Rząd osłabiały fatalna sytuacja gospodarcza oraz konflikty z Piłsudskim. Pozycję Naczelnika Państwa wzmacniała korzystna sytuacja na froncie wschodnim - zajęcie Wilna, dojście do Berezyny oraz pokonanie Zachodnioukraińskiej Republiki Ludowej.

27 listopada 1919 r. Paderewski podał rząd do dymisji. Podjął jeszcze skazaną na niepowodzenie próbę zrekonstruowania gabinetu. Dopiero 9 grudnia Naczelnik przyjął jego dymisję. Następnego dnia powierzył misję sformowania Rady Ministrów Leopoldowi Skulskiemu. Nowy Prezydent Ministrów był z wykształcenia chemikiem i farmaceutą. Od jesieni 1917 do lutego 1919 r. pełnił urząd nadburmistrza Łodzi. W nocy z 11 na 12 listopada 1918 r. wynegocjował warunki opuszczenia tego miasta przez garnizon niemiecki. Był związany ze środowiskami narodowymi skupionymi wokół Towarzystwa Gimnastycznego "Sokół", którego był przez kilka lat przewodniczącym. W 1915 r. był założycielem tajnego Zjednoczenia Narodowego oraz członkiem Ligi Narodowej. Był znany z działalności w Radzie Głównej Opiekuńczej, kluczowej organizacji charytatywnej w okresie I wojny światowej. W 1919 r. został wybrany na posła z listy Narodowego Komitetu Wyborczego Stronnictw Demokratycznych. W Sejmie Ustawodawczym pełnił funkcję wiceprzewodniczącego klubu Narodowego Zjednoczenia Ludowego, ale po serii konfliktów wewnętrznych opuścił jego szeregi. Wraz z grupą posłów ruchu ludowego utworzył Narodowe Zjednoczenie Ludowe, które dysponowało znaczącą liczbą 72 posłów. Po konsultacjach z innymi formacjami ludowymi, centrowymi i endecją został kandydatem na nowego premiera. Cieszył się też poparciem Narodowej Partii Robotniczej i Chrześcijańskiej Demokracji, które jednak nie weszły w skład rządu.

Ludowcy na czele z architektem nowej koalicji Wincentym Witosem postawili Skulskiemu kilka warunków programowych. Wśród nich była m.in. kwestia realizacji reformy rolnej. Ustępstwem wobec endecji była zgoda ludowców na ustanowienie w nowej konstytucji dwuizbowego parlamentu oraz wyboru prezydenta deputowanych izby. 13 grudnia 1919 r. zdecydowana większość parlamentu (291 posłów) poparła wotum zaufania dla nowej Rady Ministrów. Przeciw kandydaturze zagłosował m.in. klub PPS, który forsował kandydaturę dotychczasowego ministra spraw wewnętrznych Stanisława Wojciechowskiego. Co ciekawe, w nowym gabinecie Wojciechowski pozostał szefem MSW. Znanymi członkami rządu byli m.in. Władysław Grabski (ministerstwo skarbu) i Władysław Seyda (minister b. Dzielnicy Pruskiej). Resort spraw zagranicznych objął szanowany prawnik, uczestnik delegacji na konferencję pokojową Stanisław Patek.





REKLAMA




×
KOMENTARZE (0)

Artykuł nie posiada jeszcze żadnych komentarzy.

Drogi Użytkowniku!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych możemy przetwarzać Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. O celach tego przetwarzania zostaniesz odrębnie poinformowany w celu uzyskania na to Twojej zgody. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane dodatkowo jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.